فضل الله بن روزبهان خنجى اصفهانى

48

وسيلة الخادم إلى المخدوم در شرح صلوات چهارده معصوم ( ع ) ( فارسي )

به دستور خديجه بانو همسر سلطان حسين بايقرا اين كتاب را تلخيص كرده كه نسخهء آن موجود است . « 1 » در ميان صلواتيه‌ها ، آثارى وجود دارد كه انشا صلواتى است مطابق ذوق مؤلف در ستايش رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم و اهل بيت . نمونه‌هايى از اين صلواتيه‌ها از قديم در دسترس بوده است . از جمله : صلواتيهء منسوب به محيى الدين عربى كه دربارهء ائمه معصومين عليهم السلام است ؛ صلواتيه خواجه نصير طوسى است كه به دوازده امام شهرت دارد و مير قوام الدين حسينى رسالهء الباقيات الصالحات را در شرح آن نوشته است . « 2 » خود اين مير قوام صلواتيه‌اى با نام تحيات طيبات نوشته است . صلواتيهء ديگر با عنوان انشاء الصلوات و التحيات از شيخ على بن حماد و سيد عبد الكريم جزايرى نوشته شده است . برخى از رساله‌ها و كتابهاى ديگر در اين زمينه عبارتند از : دوازده امام از محمد دهدار ، صلوات كبير بر پيغمبر از رضى بن ابراهيم شعبى ، سرور صدور الاولياء از علم الهدى ، صلوات و فضائل آن از سيد محمد رضوى اصفهانى و فضل صلوات بر پيامبر از سيد احمد حسينى اردكانى . « 3 » آثار ديگرى كه آقا بزرگ ياد كرده عبارتند از : الصلوات و التحيات از فيض كاشانى ، الصلوات المنظوم از مولى محسن بن مولى سميع بن حسين بن علم الهدى بن فيض كاشانى ، الصلواتيه از محمد بن فرج نجفى از معاصران شيخ حر عاملى كه به عنوان مجلد دوم زبر الاولين و الآخرين نوشته شده است . « 4 » و ضياء المستضيئين از عتيق بن حسين موسوى . « 5 » صلواتيه فضل بن روزبهان در رديف همين صلواتيه‌هاست . وى ابتداى صلواتى را انشا كرده و سپس به شرح آن پرداخته است . در اين شرح به طور كلى بيان زندگى و ويژگيهاى امامان مورد نظر وى بوده است .

--> ( 1 ) . فهرست نسخه‌هاى خطى كتابخانه‌هاى اصفهان ج 1 ، ص 26 . ( 2 ) . اين رساله به كوشش ابو الفضل حافظيان در ميراث اسلامى ايران دفتر سوم چاپ شده است . ( 3 ) . نك : ميراث اسلامى ايران ، دفتر سوم ، مقدمه رسالهء الباقيات الصالحات ، ص 658 ( 4 ) . ذريعه ، ج 15 ، ص 86 ، 87 . ( 5 ) . ذريعه ، ج 15 ، ص 130 .